مطالب جالبی درباره آهن مورد نیاز بدن
عناصر کمیاب معدنی و ورزش
آهن
روی
مس
کروم
عناصر کمیاب معدنی بدن آن دسته از مواد معدنی هستند که برای زندگی انسان ضروری بوده و در بدن به مقدار کمتر از 5 گرم یافت می شوند.
دوسوم از آهن بدن در هموگلبین است، وجود و عدم وجود آن، به شدت انتقال اکسیژن در خون را تحت تأثیر قرار می دهد.
مقادیر کمی از آهن با عنوان میوگلبین و آهنی شامل آنزیم هایی در میتوکندری را که دارای سیتوکروم هستند، در ماهیچه ها نیز یافت می شود.
به طور میانگین هر مرد حدود 1000 میلی گرم و هر زن فقط در حدود 300میلی گرم آهن ذخیره شده دارد.
الف)آهن مورد نیاز و اثر کمبود آن در بدن
آهن از راه ریزش پوستی سلول ها از راه پوست از طریق دستگاه گوارشی و نیز از طریق دستگاه دفع ادرار دفع می شود کاهش روزانه آهن در مردان بزرگسال 1 میلی گرم و در زنان بزرگسال که در دوران قاعدگی نیستند 0/8 میلی گرم است. زنانی که در دوران عادت ماهیانه هستند آهن اضافه را از طریق خون قاعدگی از دست می دهند که به طور میانگین 0/6میلی گرم در هر روز است که نیاز بدن به آهن را به 1/4میلی گرم در روز می رساند.
دختران نوجوان (سنین بین 12 تا 16 ساله) به طور تقریبی به 1/7 میلی گرم در روز به آهن نیاز دارند. مطابق با آهن جذب شده ی ده درصدی، RDA یا مقدار توصیه شده در رژیم غذایی برای آهن 10میلی گرم در روز برای مردان 19 ساله و بیشتر، و زنان پس از دوران قاعدگی است. مقدار آهن لازمه در رژیم غذایی برای پسران 11 تا 18 ساله 12 میلی گرم در روز است در حالی که برای دختران 11 تا 18 ساله و زنان غیرباردار و خارج از دوران قاعدگی 19 ساله ، 15 میلی گرم است. در طی دوران بارداری تأمین 30 الی 60 میلی گرم آهن در روز علاوه بر مقدار توصیه شده معمولی برای زنان غیر باردار توصیه می شود.
دو نوع آهن: هم :گوشت قرمز،مرغ و ماهی
نانهم:سبزیجات و غلات
اسید اسکوربیک(ویتامین ث) جذب آهن نانهم را افزایش می دهد. تانیک اسید (موجود در چای)، فتیک اسید(موجود در تمامی غلات)، و سبوس از بازدارندگان جذب نانهم هستند.مقدار زیادی از کلسیم، فسفات و روی که به طور احتمالی در عناصرکمیاب معدنی موجود می باشند، با اثرات متقابل خود از بازدارندگان جذب نانهم خواهند بود.
ب) کاهش آهن در ورزشکاران
تمرکز کم فریتین و کاهش آهن ذخیره شده مغز استخوان در میان دوندگان هر دو جنسیت مرد و زن دیده می شود. همچنین وضعیت وجود آهن کم در زنان ورزشکاری که در رشته های دیگر ورزشی مثل هاکی روی چمن، اسکی، پاروزنی، بسکتبال و سافت بال نیز دیده می شود. کمبود فریتین پلاسما در مردان بسیار نادرتر از تعداد معمول آنهاست.
ج) عدم تعادل مقدار آهن در ورزشکاران
شایع ترین دلایل کاهش آهن در ورزشکاران زن:
نرسیدن آهن کافی به بدن
کاهش جذب آهن مطابق با رژیم غذایی و دستیابی حیاتی
از دست دادن بیش از حد آهن در دوران قاعدگی
از دست دادن بیش از حد آهن در هنگام تعرق
از بین رفن خون به دلیل ورم معده
و دفع آهن در ادرار.
شایع ترین دلایل کاهش آهن در میان ورزشکاران زن نرسیدن آهن کافی به بدن است.
بسیاری از دوندگان زن از رژیم های غذایی کم گوشت و دارای فیبر زیاد استفاده می کنند که دارای دسترسی حیاتی کمتر از 10% هستند. دوندگان زن با دسترسی حیاتی به آهن و رساندن آن به بدن به مقدار 9 /0میلی گرم در روز بسیار بیشتر از زنانی که دسترسی حیاتی به آهن به مقدار 1/5میلی گرم در روز دارند، در معرض بروز عدم تعادل آهن هستند. از دست دادن آهن در هنگام قاعدگی به طور متوسط 0/6میلی گرم در روز است. تقریبا" 25% زنانی که دارای ساختار مردانه هستند ممکن است آهن بیشتری را در هنگام قاعدگی از دست بدهند. برخی از آنها آمنوریک هستند(یعنی سه بار یا کمتر در طول سال قاعدگی دارند) و خون و آهن کمتری را در دوران قاعدگی از دست می دهند.
) مکمل های آهن
به دلیل مبتلا بودن بسیاری از زنان به کمبود یا کاهش آهن ، علاقه بسیار زیادی به استفاده از مکمل های آهن وجود دارد. آهن درمانی در افزایش تمرکز آهن و ظرفیت کار فیزیکی و کاهش ضربان قلب و لاکتات در افرادی که دچار کم خونی آنمی هستند بسیار مفید خواهد بود
بررسی های زیادی تغییرات در شرایط هماتولوژی ورزشکارانی که در طی تمرین های خود از مکمل های آهن استفاده می کنند ، انجام شده است.
مطالعاتی که هیچ گونه تغییر ویژه ای در هموگلبین یا وضعیت آهن خون، دوز کمتری از آهن را استفاده کرده است(18 میلی گرم در هر روز). هنگامیکه مکمل هایی با دوز آهن بیشتر (50 میلی گرم در روز و بیشتر) به ورزشکارانی که کمبود آهن دارند داده می شود، پیشرفت چشمگیری در وضعیت آهن خون مشاهده می شود.
استفاده از مكملهاي آهني به مقدار 75 mg و بیشتر به ورزشكاران توصيه نميشود زيرا احتمال مسموميت آهني وجود دارد. جذب مقدار زيادي از آهن ممکن است باعث اختلال و بينظمي در جذب روي شود بعضي افراد يك اختلال ژنتيكي دارند كه، هموركوماتوزيس ناميده ميشود كه باعث جذب و ذخيرهي ميزان بزرگي از آهنها ميشود كه هر كدام از آنها ميتواند به كبد آسيب برساند.



